रेणुका – डॉ. अनिता गुप्ते

इमेज
  रेणुका, रेणुकाम्मा, अंबा, योगअंबा आणि एकविरा ही रेणुका माते ची नाव आणि या नावांमागचा पूर्ण प्रवास, हे पुस्तक तुम्हाला नक्कीच घडवेल. पौराणिक कथा नेहमीच आपल्याला वेगळ्याच जगात घेऊन जातात तो काळ आणि त्यातील प्रत्येक व्यक्तीकडून ज्ञान, संस्कार आणि वागण्याच्या पद्धती असं बरंच काही शिकायला मिळतं… असाच अनुभव मला हे पुस्तकं वाचताना आला हे पुस्तक जरी रेणुका या एका नावाने सुरू झालं तरी, रेणुका मातेच्या बालपणापासून प्रत्येक शिकवण राजकन्या ते रेणुकामाँ, योगअंबा ते एकविरा हा प्रवास खूप रोमहर्षक आणि ज्ञानाने भरपूर आहे. ह्या पुस्तकातील एक वैशिष्ट्य म्हणजे प्रत्येक छोटी छोटी गोष्ट खूप खोलवर सांगितली आहे , जसं होळी मध्ये नारळ का टाकतात त्या प्रथेच मूळ आणि त्या मागचा उद्देश्य काय , पूजेला देवांना वाहिला जाणार नारळाचं का ? वनस्पती वैदिक शास्त्र, विज्ञान, शस्त्रक्रिया, ध्यान,साधना आणि नात्यांमधील चढउतार अश्या सर्वच गोष्टींची खूप सुरेख सांगड या पुस्तकात वाचायला मिळते. रेणुका माते चा पुत्र राम पुढे परशुराम कसा झाला आणि परशुरामाची भूमी म्हटली जाणारी कोंकण, आणि दक्षिण भारताचा भाग ही कथा सुद्धा तुम्हाला ...

लमाण – श्रीराम लागू

 नटसम्राट गणपतराव बेलवलकारांनसारखी अनेक पात्रे रंगभूमीवर चिरंजीव करणारे, अनेक नाटककारांना प्रयोजन देणारे,विचार स्वातंत्र्याच्या चळवळी, अंधश्रद्धा निर्मूलन यांसारख्या सार्वजनिक महत्वाच्या कामांत आघाडीवर राहणारे आणि सामाजिक कुतज्ञता निधीला नेतृत्वदेणारे डॉक्टर श्रीराम लागू आपल्या ‘नाटकी जीवनाला’ खणखणीत शब्दरूप देत आहेत.

-लमाण – डॉक्टर श्रीराम लागू

‘लमाण’ या पुस्तकाच्या नावातच लेखकाची या लेखनामागची भूमिका स्पष्ट होते. ‘आम्ही नट म्हणजे नुसते लमाण. इकडचा माल तिकडे नेऊन टाकणारे’ हे शिरवाडकरांचे वाक्य या पुस्तकाचा मुख्य गाभा ‘म्हणून पुस्तकाचे नाव ‘लमाण’

३५६ पानांचे हे आत्मचरित्र लागूंनी अगदी मोकळेपणाने लिहिले आहे यामध्ये त्याचं नाटकावर असणार प्रेम , मुख्य म्हणजे हे त्याचं आत्मचरित्र नव्हे, तर जी त्यांची नाट्यसंपदा , चित्रपट प्रवास या सर्व गोष्टींचा धावता आढावा आहे .

पुस्तकामध्ये नाटक व त्या सुमारास घडलेल्या घडामोडी तर लिहिल्या आहेतच पण त्या घटनेबाबत /व्यक्तीबद्दल सुद्धा आपली रोखठोक भूमिका स्पष्टपणे मांडली आहे फर्ग्युसनच्या स्नेहसंमेलन भ्रमाचा भोपळा या नाटकापासून सुरु झालेली त्यांची नाट्य घौडदौड ते २००३ मध्ये आलेलं मित्र नाटक इथपर्यंत चा त्यांचा हा प्रवास थक्क करणारा आहे.

त्यातील ठळक आठवणी म्हणजे – “इथे ओशाळला मृत्यू , गिधाडे , काचेचा चंद्र , नटसम्राट, वेड्याचं घर, उन्हात ,एकच प्याला “. शेवटी त्यांच्या या प्रवासातील बंगालचे सुप्रसिद्ध रंगकर्मी शंभू मित्र यांच्या –An ideal actor should be an “athlete” as well as a “philosopher”. आणि “ARE THE INSTRUMENT YOU ARE THE PLAYER” ह्या ओळी मनात घर करून आहेत.

हे पुस्तक नक्की वाचा आणि तुमच्या प्रतिक्रिया नक्की लिहा.





टिप्पण्या

या ब्लॉगवरील लोकप्रिय पोस्ट

‘विंचुर्णीचे धडे’

अटोमिक हॅबिट्स -जेम्स क्लिअर